Türkiye'de tadabileceğiniz EN lezzetli balık türleri

tugbahacibayramoglu
İçindekiler

Ülkemiz kebaplardan salatalara, çorbalara ve tatlılara kadar birbirinden nefis tatların adresi. Üstelik aynı zamanda üç tarafı denizlerle çevrili olan yurdumuzda hepsi birbirinden lezzetli balıklar da lezzet haritamızda önemli bir yere sahip. Balık tutkunları, Türkiye'de mutlaka tadına bakmanız gereken balıklar hangisi ve nerelerde tadabilirsiniz biliyor musunuz?

Çipura (Çupra)

Ülkemizde genellikle Akdeniz ve Ege kıyılarında tutulan bu lezzetli balık aynı zamanda ağırlığı sayesinde en doyurucu seçeneklerden biri. Ağırlığı 180 grama kadar ulaşan çipuraya ''lidaki'' adı veriliyor. 200 gram ve üzerinde ağırlığa ulaşan lidakiler ise çipura olarak anılıyor. Genellikle ızgarada pişirilen çipuraya Akdeniz kıyılarında tatilinizi yaparken hemen hemen tüm balıkçılarda rastlayabilirsiniz. Sayıları fazla olmasa da zaman zaman Karadeniz'de de tutulabilen çipurayı İstanbul'da da birçok balıkçıda tatmanız mümkün. Eğer balık keyfini muhteşem körfez manzarasına karşı yaşamak isterseniz hemen İzmir uçak biletl almanızı öneririm.

Hamsi

Adı Karadeniz ile özdeşleşen Hamsi de yurdumuzda tadabileceğiniz en lezzetli balıklardan biri. Kızartmadan buğulamasına, ızgaradan pilavına çok farklı şekillerde sunulan hamsileri İstanbul Boğazı'nda da tutmak mümkün. Ancak birçok kişiye göre buradan tutulan hamsilerin boyu daha büyük ve Karadeniz'de tutulanlar kadar lezzetli değil. Aralık-Ocak ayları en leziz hamsileri tadabileceğiniz dönem. Hamsi'nin onlarca farklı sunumuna tanık olmak ve her birini denemek için ise rotanızı çevirebileceğiniz en uygun şehirlerden biri şüphesiz Trabzon. Mısır ekmeği gibi bölgeye has lezzetlerle birlikte hamsiye doymak için en uygun Trabzon uçak bileti fiyatlarına bakabilirsiniz.

Levrek

Sıcak yaz ayları geldiğinde taze taze tadabileceğiniz en lezzetli balıklardan bir diğeri levrek. Hem Akdeniz hem de Karadeniz hem de Ege kıyılarında tutulan levrekler az yağlı eti ve tadına doyulmaz lezzeti ile biliniyor. Ülkemizde çok sayıda tutulduğundan başta Avrupa ülkeleri olmak üzere yurt dışına da ihraç edilen levreğin ızgarası, buğulaması ve tuzda pişirilmiş versiyonu çok seviliyor. Mayıs ayından eylül sonlarına kadar geçen dönem levrek için en iyi zaman aralığı.

İskorpit

Balık tezgahlarında kırmızı rengi ile hemen diğerlerinden ayrılan iskorpitin tadı da en az rengi kadar farklı. Levrek ve çipura kadar bol etli olmayan iskorpitin lezzet konusunda ise herhangi bir eksik tarafı yok. Dış yüzeyinde bulunan dikenleri nedeniyle yakalandığında dikkat edilmesi gereken iskorpit eğer bu konuda özensiz olunursa kızarıklık yapabiliyor. Genelde kumluk yerlerde tutulabilen iskorpit çorbası, yahnisi, buğulaması, pilakisi ve ızgara filetosuyla ünlü. Ülkemizde hem Akdeniz’de hem de Karadeniz’de iskorpit balığı avlanabilir.

Barbunya

Halk arasında kısaca barbun olarak da bilinen barbunya kırmızı renkli ve sarı yüzgeçli görüntüsü ile hemen diğer balıklardan ayrılan türlerden biri. Genellikle boyları 17-20 santimetre civarında olan bu balığı tezgahlarda kırmızıya yakın pembe rengi ile ayırabilirsiniz. Eğer çipura ve levrek gibi büyük balıkları seviyorsanız barbunya sizin için çok doğru bir seçim olmayabilir ancak yanında salata ve mezelerle birlikte bir şans verirseniz buna pişman olmazsınız. Sıcak ve ılık denizlerde avlanması mümkün barbunya balığı kumlu ve çamurlu diplerden ziyade kayalık alanlarda yaşar.

Kalkan

Yassı balıklardan biri olan kalkan, sadece tadı ile değil, görüntüsüyle de çok farklı bir tür. Gözleri vücudunun solunda yer alan kalkan, denizin derin bölgelerinde yaşıyor ve boyu bir metreye kadar ulaşabiliyor. Genellikle tavada pişirilerek servis edilen kalkan ülkemizde en sevilen balık türlerinden biri. Fiyatı da diğer balıklara kıyasla daha yüksek olan kalkanı birçok balıkçıda tadabilirsiniz. Eğer kalkanı kendiniz hazırlayacaksanız pişirmeden önce dış yüzeyinde bulunan düğmeleri ayıklamayı unutmayın. Kalkan keyfi için rotanızı İstanbul'a çevirmek isterseniz İstanbul otelleri arasından seçiminizi yapabilirsiniz. 

Lüfer

Misinayı koparacak kadar keskin dişleri ile ünlü olan lüfer aynı zamanda ''denizlerin kraliçesi'' olarak da biliniyor. Lezzeti ile adının hakkını veren lüferin parlak cisimlere karşı dayanılmaz bir ilgisi var. Bu nedenle lüfer avlarken genellikle iyice parlatılmış zokalar kullanılıyor. Büyüklüğüne göre defne yaprağı, çinekop, kaba çinekop, sarı kanat, lüfer, kaba lüfer veya kofana gibi isimlerle adlandırılan lüferin her bir türü birbirinden lezzetli ve karşı konulmaz. Genellikle İstanbul Boğazı'nda avlanan bu leziz balığı başta iki kıtayı birleştiren bu şehir olmak üzere ülkemizin birçok yerinde tadabilirsiniz.

İstavrit

İstavrit, İstanbulluların iyi bildiği bir balık türüdür. Av sezonu başladığında ilk olarak istavrit yemeye başlarız. Marmara’da amatör balıkçıların yakaladıkları küçük boy istavritlere kıraça denir. Karadeniz’de daha büyük türlerine de rastlanabilir. İstavritin en yoğun ve lezzetli olduğu dönemler kasım ile şubat ayları arasındadır ve genelde tavada kızartılarak pişirilir. Özellikle Marmara’da balık yaz mevsimi boyunca bulunabilir. Balık türü, Marmara ve Karadeniz dışında Ege Denizi’nde de avlanabilir. Küçük bir balık olduğu düşünülse de aslında obur bir balık türü olduğu söylenebilir. Ülkemizde yakalanan en büyük istavrit 9 kilo 200 gram büyüklüğünde.

Palamut

Kasım aralık aylarında bolca bulunan palamut en uygun fiyatlı balık türlerinden biridir. Tavası yağlı gelebilir fırında ya da ızgarası yapılır. Uskumru, torik, orkinos familyasından olan palamudun 20-30 cm olan boyuna çingene palamudu da denir. Ülkemizde Akdeniz’de ve Karadeniz’de görülen bu lezzetli balık dünyada ise Atlantik Okyanusu’nda bol miktarda bulunuyor. Sürüler halinde gezen ve uzun göçler yapmaya yatkın palamut balıklarını kış mevsiminde bol bol tüketebilirsiniz.

Mezgit

Tavuk etine benzerliğiyle dikkat çeken mezgit çocukların da sevdiği bir balık türüdür. En çok tavası meşhurdur. Fileto şeklinde de pişirilir. Mısır ununa bulanarak da yapılabilir. Ortalama 20-40 cm boyunda olurlar. Karadeniz ve Marmara sularında bol miktarda bulunur. Denizin yaklaşık 40 metre derinliğinde yaşayan mezgit balıkları küçük yüzey balıklarını avlayarak beslenmek için yaşadıkları bölgenin üstüne de çıkar.

Torik

Türkiye’de en çok Akdeniz’de sonrasında Marmara ve Karadeniz’de görülen torik halk arasında palamut balığının büyüğü olarak biliniyor. Kısa sürede büyüdüğü için konserve balıkçılığında sıklıkla tercih edilen torik balığının boyu 1 metreye ulaşabiliyor. Eti çok lezzetli bir balık olduğu için torik, sezon boyunca çok sık tüketilen bir çeşit. Üreme dönemi Mayıs ayı olan balığın sezonu Ağustos ayında açılıyor.

Sardalya

Ülkemizde Kuzey Ege’de avlanan Sardalya lezzetli ve uygun fiyatlı balıklardan biri. Sürüler halinde yaşayan balık, hamsinin yakın akrabalarından biri olarak biliniyor. Konservesi ile ünlü bir balık olan sardalya balık yağı ve balık unu yapımında da önemli bir başrol. Akdeniz’deki sardalyaların 15-20 cm olduğu, okyanuslardaki sardalyaların ise 30 cm olduğu bu türle ilgili bilinenlerden birkaçı. Türkiye’de de bol miktarda bulunan balık özellikle İspanya, Malta ve Portekiz’de çok popüler. Bu balığın ızgarası, kağıt kebabı, pilakisi çok lezzetli oluyor.

Uskumru

Ülkemizde Akdeniz’de ve Karadeniz’de avlanan dünyada ise Kuzey Atlantik Okyanusu’nda bolca bulunan uskumru, en meşhur sokak yemeklerinden balık ekmeğin başrolü. Yüksek miktarda omega 3 bulunduran balık uzun gövdeli ve sivri burunlu. Maksimum 3,2 kiloya ulaşabilen bu lezzetli balığın uzunluğuysa ortalama 30 cm. Daha yağlı bir yapıya sahip olduğu için uskumruyu Kasım ve Aralık aylarında tüketmek daha mantıklı.

Mercan balığı

Ülkemiz denizlerinde bulmanın mümkün olduğu mercan balığı, fırında pişirildiğinde eşsiz bir ziyafete dönüşen balık çeşitlerinden biri. Yumuşak eti ile tadanların keyifle yediği mercan balığı, pembeye yakın bir renkte. 90 cm boya ulaşabilen mercan çok yağlı bir balık olmadığı için diyet yapan kişiler için de ideal bir seçenek. Hafif tadı ile tercih edenlerin tekrar tekrar tattığı mercan balığını buğulayarak salata ile servis edebilir ve eşsiz bir ziyafetin tadını çıkarabilirsin.

Dil balığı

Ege ve Akdeniz’de bol miktarda bulunan dil balığı her mevsimde yenilebilen lezzetli ve besleyici bir balık çeşidi. Asimetrik görünümüyle dikkat çeken dil balığı açık kahverengi tonlarında. Kamuflaj yeteneğine sahip sayılı canlılardan biri olması da dil balığını öne çıkan bir diğer özelliği. Çok fazla hareket etme yeteneği olmayan dil balıklarının göç yetenekleri bir hayli kısıtlı. Türle ilgili en garip rivayet dil balığı yiyen kişilerin sesinin güzelleştiği inancı. Buğulaması, ızgarası ve fırınlanmış hali enfes olur.

Ahtapot

8 kolu, 3 kalbi ve sayıları binleri bulan vantuzlarıyla denizlerin en ilginç canlısı ahtapot, balık lokantalarının da özel lezzetlerinden biridir. Omurgasız canlılar içerisinde en akıllısı olarak bilinen ahtapotlardan mavi halkalı olanlar zehirli olabilir. Ahtapotun ızgarası ünlüdür ancak ete yumuşak kıvamı verebilmek için etin iyice dövülmesi gerekir. Salatası da yapılabilir.

Orfoz 

Yassı vücutlu ve büyük ağızlı türlerden biri olan orfoz aynı zamanda sayısı hızla azalan türlerden biri. Bu nedenle ülkemiz sularında orfoz avı yasaklanmış durumdaydı. Son derece ilgi çekici görüntüsüyle de hayranlık uyandıran bu türü yaşatmak ve gelecek nesillere aktarmak için orfoz avın şu an amatör balıkçılara yasak. Denizin 100 metreye kadar derinlerinde yaşayan bu balık türünün boyutu ise ortalama 60 santimetreye kadar ulaşıyor. Ülkemizin sularında sayısı gitgide azalan orfozun yaş ortalaması ise 60 yıl. Orfoz avı yasağı nedeniyle avlanma sırasında bu balığın ağa takılması durumunda amatör balıkçılar tarafından tekrardan suya bırakılması gerekiyor.  

Lahoz 

Lagos olarak da bilinen lahoz balığı uzun ve yanlardan basık gövvdesiyle ülkemizin bir başka ender balık türü. Tıpkı orfoz gibi son yıllarda sayısı iyice azalan lahoz balığını avlamak da yasaklanmıştı. Boyu maksimum 120 santimetreye kadar ulaşabilen lahozun ortalama boyutu 30-80 santimetre arasında. Genellikle ılıman sularda yaşayan bu türün ülkemizde en sık görüldiğü bölgeler ise Akdeniz ve Ege Denizi.

tugbahacibayramoglu
Tuğba Hacıbayramoğlu
2044 Yazı
Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik mezunu. Yine Marmara Üniversitesi’nde Radyo Televizyon Sinema bölümünde yüksek lisans yaptı.
Uzman Yazarlar