İş mahkemeleri yerine Hakem Heyetleri geliyor. Adalet ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın hazırladığı yeni tasarıya göre iş akdi feshedilen işçi dava açmayacak, il ve ilçelerde kurulacak İş ve Sosyal Güvenlik Uyuşmazlıkları Hakem Heyetine başvuracak. İş Mahkemeleri Kanunu’nun adı, “İş Mahkemeleri, İş ve Sosyal Güvenlik Uyuşmazlıkları Hakem Heyetleri Kanunu” oluyor.

Hakem heyeti iş mahkemelerinde görülen iş ve sosyal güvenlik hukukundan kaynaklı uyuşmazlıkların daha kısa sürede ve az masrafla çözümlenmesini sağlayacak. Hürriyet Gazetesi’nde yer alan habere göre değeri 5 bin lirayı geçmeyen mal varlığına ilişkin uyuşmazlıklarda hakem heyetine başvuru zorunlu olacak.

3 ay içerisinde sorunu çözecek

Hakem Heyeti’nin en büyük avantajı sorunu 3 ay gibi kısa bir sürede çözüme kavuşturacak olması. Hakem Heyeti’nin kararı tarafları bağlayacak ve ilamların icrası hükümlerine tabi olacak. Ancak sonuçtan memnun kalınmazsa 2 hafta içinde İş Mahkemeleri’ne itiraz edilebilecek. Hakem Heyetini Sigorta Tahkim Komisyonu’na benzetebiliriz. Sigorta şirketleri ile müşteriler arasındaki uyuşmazlıklara öncelikle bu kurul bakıyor.

Önce SGK’ya müracaat edilecek

Uyuşmazlıkların SGK tarafından çözümünü sağlamak amacıyla SGK il müdürlükleri bünyesinde 5 kişiden oluşan “Hizmet Tespiti Komisyonu” kurulacak. Sigortalıların çalışıp çalışmadığının, prim ödeme gün sayısı ve prime esas çalışma sürelerinin tespiti amacıyla oluşturulacak komisyon, sigortalının talebinin reddine ve kabulüne karar verecek. Karar, sigortalı ve işverene tebliğ edilecek. Taraflar, 30 gün içinde iş mahkemesine başvurarak kararın iptalini isteyebilecek, bu süre içerisinde dava açılmazsa komisyon kararı kesinleşecek.

Karardan memnun kalınmazsa dava açılabilecek

Sigortalı komisyona başvurmadan, doğrudan yetkili mahkemeye müracaat edemeyecek. Sosyal güvenlik uyuşmazlıklarıyla ilgili dava açmadan ya da hakem heyetine başvurmadan önce SGK’ya müracaat edecek. Yapılan müracaata 60 gün içinde SGK tarafından cevap verilmezse talep reddedilmiş sayılacak. Böylece uyuşmazlıklar, yargıya taşınmadan SGK tarafından çözülecek. İşten ayrılma ve tazminat gibi uyuşmazlıklarda sorunun kısa sürede çözümü açısından avantajlı bir gelişme. Komisyonda Çalışma ve Sosyal Güvenlik il müdürlüklerinden ve barodan yetkili 5 asil 4 yedek toplam 9 kişi olacak.