2012 yılı ile ilgili beklentiler olumsuzluğa işaret ediyor. Ekonomiler hakkında tahmin yapmak çok zor olmasa da, finansal piyasa enstrümanlarının izleyeceği yol hakkında tahminde bulunmak oldukça zor. Profesyonel fon yöneticilerinin bile günlük fikir ve pozisyon değiştirdiği bir ortamda, amatör yatırımcıların işleri daha da zor olacağa benziyor.

Avrupa ülkelerinde bankacılık sisteminin dışında reel sektöre de krizin etkilerinin hissedilmesi nedeniyle global konjonktür içinde küresseleşme ile kapitalizmin savaşı, tüm ülkelere zarar verecek. Türkiye ekonomisinde de ciddi anlamda sıkıntılar mevcutken, Türkiye sermaye piyasalarında işlem yapan yatırımcılar da bu zorlu süreçte yara alabilirler.

Son dönemde Merkez Bankası ile dolar savaşının nedenlerinden bir tanesini, kriz ekonomisine fırsat vermemek için atılan adım olarak gösterebiliriz. Türkiye’de kriz göstergesi olarak dolar fiyatının yükselmesine bakıldığı için, dolarda belli kritik seviyelerin geçilmesi istenmiyor. Dolar/TL 1.10 seviyelerindeyken, dolar 1 TL olur mu soruları sorulup, ihracat sektörü olumsuz etkileniyor derken, bugün dolar 2 TL olur mu sorusunu soruyoruz. Ancak bizim dış ticarette sorunumuz, ithalata bağlı büyüme modeli olduğu için doların 1 veya 2 TL olması arasında çok ciddi bir fark yok. Asıl sorun doların kriz göstergesi olarak algılanması. Büyük şirketlerin, geleceği parlak görmemesi ve ciddi dış borçları nedeniye kur riskini azaltmak için yatırım yapmak yerine dolar almayı tercih etmeleri ile dolar fiyatları yükselişini sürdürmek istiyor.

İktisatçılar cari açıktan korkuyor, altın fiyatlarında yükseliş bekliyor

İstanbul Ekonomik Araştırmalar Derneği (İEAD) tarafından yapılan ‘Hocaların Gözüyle 2012 Yılında Türkiye Ekonomisi Araştırması’ sonuçları açıklandı. 21-30 Aralık 2011 tarihleri arasında ‘Online Anket’ yöntemi ile gerçekleştirilen ve profesör, doçent ve yardımcı doçent unvanlarına sahip 344 iktisat hocasının cevapladığı anket sonuçları, iktisat hocalarının dünya ve Türkiye ekonomisine ilişkin değerlendirme ve 2012 yılına ilişkin beklentilerini gösterdi.

Buna göre, Dünya ve AB ekonomisine ilişkin karamsar beklentilere karşın, iktisat hocaları genel olarak Türkiye ekonomisinin gidişatından memnunlar. Ankete göre, Türkiye’nin mevcut ekonomik durumunu ‘çok iyi’ olarak değerlendirenlerin oranı yüzde 4.7, ‘iyi’ olarak değerlendirenlerin oranı yüzde 30.4 ve ‘normal’ olarak değerlendirenlerin oranı yüzde 48.2, ‘kötü’ olarak görenlerin oranı ise yüzde 16.8; yani iktisat hocalarının yüzde 85’e yakını Türkiye ekonomisinin mevcut gidişatını normal ve iyi olarak görüyor.

Diğer yandan, küresel durgunluk ve riskler karşısında Merkez Bankası’nın duruşu da genel olarak başarılı bulunuyor. Küresel gelişmeler karşısında TCMB’nin aldığı tedbirleri ‘çok iyi’ diyenlerin oranı yüzde 9.5, ‘iyi’ diyenlerin oranı yüzde 41.8 ve ‘normal’ diyenlerin oranı yüzde 38.6. MB’nin tedbirlerini ‘yetersiz’ ya da ‘yanlış’ olarak değerlendirenlerin oranı ise sadece yüzde 10. Ancak hocaların yüzde 90’ı küresel ekonomideki olumsuzlukların 2012 yılında Türkiye ekonomisini de etkileyeceği görüşünde birleşiyorlar.

En önemli sorun cari açık

İktisat hocalarına göre 2012 yılında Türkiye ekonomisinin en önemli sorunu ise cari açık olacak. Ankete göre Türkiye ekonomisinin en önemli sorunu cari açık diyen hocaların oranı yüzde 50’den fazla. Cari açığı işsizlik, finansal piyasalardaki istikrarsızlık ve durgunluk izliyor.

Ankete göre hocaların büyüme hedefinin ise yüzde 3-5 aralığında. Hocaların yüzde 64.4’üne göre, Türkiye ekonomisi 2012 yılında yüzde 3-5 arasında büyür. Enflasyon tahminleri de sorulan hocaların (yüzde 55.6) 2012 yılı TÜFE beklentisi yüzde 7-10 aralığı. Yüzde 10’dan fazla bekleyenlerin oranı ise yüzde 20’ye yakın. Hocaların (yüzde 60) dolar kuru tahmini ise 1.500-2.000 TL aralığı. Dolar kurunu 2.000 TL’nin üzerinde bekleyenlerin oranı ise 40’a yakın. 2012 yılında Euro kurunu 2.000-2.500 arasında tahmin eden hocaların oranı yüzde 62.6 iken, Euro’yu 2.500 TL’nin üzerinde bekleyen hocaların oranı yüzde 30’dan fazla olarak dikkat çekiyor.

En çok altın kazandıracak

 “2012 yılında en çok kazandıran yatırım aracı hangisi olur?” sorusuna altın diyen hocaların oranı yüzde 46. Faiz diyenlerin oranı yüzde 21, döviz diyenlerin oranı yüzde 17 ve hisse senedi diyenlerin oranı yüzde 15.5. İktisat profesörleri faizlerde ise 2012 yılında bir artış bekliyor. ‘2012 yılında faizlerde bir artış bekliyor musunuz?’ sorusuna ‘evet’ diyenlerin oranı yüzde 66, ‘hayır’ diyenlerin oranı ise yüzde 34. İktisat hocalarına (yüzde 48) göre makroekonomik istikrarı en çok etkileyen ‘dış ekonomik gelişmeler’. ‘İç ekonomik gelişmeler’ diyen hocaların oranı yüzde 27 ve ‘iç siyasi gelişmeler’ diyenlerin oranı ise yüzde 25 olarak belirlendi.