Kazakistan'da Yapılacaklar

Şehrin kültürel yaşamı oldukça hareketli. Zengin bir kültüre ve yüksek eğitim seviyesine sahip Karaganda sanat uzmanları kasabası olarak da anılıyor. Klasik müzik resitallerinin yapıldığı konser salonları genelde kalabalık oluyor. Kazak Drama Tiyatrosu ve Müzikal Komedi Akademik Tiyatrosu da yerli halkın programını kaçırmadığı sanat etkinlikleri. Karagandalıların ayrı bir yere koyduğu sahne sanatlarını izleyebilir, bir locadan resital dinleyebilirsiniz.

En hareketli Shymkent çarşıları banliyö duraklarının yakınlarına taşındı ve merkez çarşı veya diğer adıyla Kapalıçarşı artık yeni Shamshi Kaldayakov Parkı’na bakan bir tepenin üzerinde oldukça sınırlı bir alanda kuruluyor. Çarşıdaki dar sokaklar, taş duvarlar, merdivenler, küçük kapılar, otantik kafeler derken, tam bir Shymkent alışveriş kültürünü deneyimleyeceğinizi söyleyebiliriz. Bunun yanı sıra çarşıda halk pazarlarında bulamayacağınız çok ilginç ürünler satılıyor. Tablolar, el işleri, ekmek, bal ve fıstık başta olmak üzere gıda ürünleri ve dahası Kapalıçarşı’da sizleri bekliyor.

Bölgenin en önemli müzelerinden olan Atyrau’daki Bölgesel Tarih Müzesi 1940’lı yıllarda eski bir kilise binasında açılmış. Günümüzdeki sade ve şık mimarideki binasına ise 3 Eylül 1999 yılında taşınmış. Bu bina Kazak petrolünün yüzüncü yılı şerefine restore edilmiş ve açılışını da Kazakistan Cumhurbaşkanı Nazarbayev yapmış. Kazakistan’ın tarihini, inançlarını, sanatını incelemek, yaymak ve korumak adına hizmet veren müze sadece eski çağın vitrini değil, günümüzün de kültür merkezi konumunda. Müze Kazakistan’ın tanınmış sanatçısı Shaimardan Sariev’in ismiyle de anılıyor. Açıldığında içinde sadece iki yüz sergi olan müzede bugün bin iki yüzden fazla sergi bulunuyor. Atyrau Sanat Galerisi ise Bölgesel Tarih Müzesi'nin hemen karşısında yer alıyor. Müze yerel sanatçıların tabloları ve modern sanat eserlerinin bulunduğu geniş bir koleksiyona ev sahipliği yapıyor.

Yapılan arkeolojik kazılarla 10. ve 11. yüzyıllarda Moğol İmparatoru Batu Han tarafından kurulduğu belirlenen antik kent Saraychik, 13. yüzyılda önemli bir ticaret merkezine dönüşmüş. İpek Yolu’nun yapıtaşlarından olan şehrin kalıntıları 20 yüzyıla kadar korunarak gelmiş. Şehrin içinden geçen seramik su boruları, çanak çömlek kalıntıları ve diğer buluntular günlük yaşam hakkında bilgi verirken, tarım yapan ve balıkçılıkla uğraşan bir toplum olduğunu da ortaya koymuş. Kentin en gelişkin olduğu dönemlerde en önemli yeri ‘Altın Orda’ ya da ‘Altın Saray’ denilen merkeziymiş. 1395 yılında Timur tarafından yıkılan ve 1440’lı yıllarda yeniden inşa edilip 1550’lere kadar dayanabilen şehrin kalıntıları Ural Nehri kıyısında bulunuyor. Kalıntıların olduğu yere 1999 yılında Kazakistan hükümeti bir anıt kompleksi de kurmuş. Kazak halkının en büyük miras olarak gördüğü ve ülkenin en eski eseri olan bu antik şehrin Atyrau’ya uzaklığı ise 50 kilometre.

1883 yılında inşa edilen Uspenskiy Sobor Katedrali, şehrin ana meydanından birkaç metre uzaklıkta Gagarin Caddesi’nde bulunuyor. Kazakistan için ulusal öneme sahip bu eski katedral, bir söylentiye göre şehrin en zengini olan Tudakov adında bir tüccar tarafından yaptırılmış. Geleneksel Rus ve Bizans mimarisinin izlerini taşıyan katedralin yapımı ise on yıl sürmüş. O günden bu günlere 2000 yılında yapılan restorasyonla gelen katedral Kazakistan için çok önemli bir yapıt niteliğinde. Atyrau ziyaretinizde Paskalya, Noel veya Ortodoks bayramlarına denk gelirseniz bu kilisede yapılan kutlamalara katılmanızı öneririz.

Bölge sanatına sözcülük eden tiyatro 5 Mart 1938’de açılmış, 2006 yılında ise restore edilmiş. Gerçek tiyatro sanatının görüleceği yer olarak anılan ve ulusal bir saygınlığı olan tiyatronun kapıları sanatseverlere her daim açık tutuluyor. Hem tarihi binayı hem de sahneyi görmek için ünlü oyunlarından birine bir bilet alıp izleyin deriz.

Atyrau şehrinin tam da kalbinde, çan seslerinin yanında ezan okunan caminin adı Imangali Camii. Camii 2000 yılında inşa edilmiş. 23 metre yüksekliğinde ve yedi metre çapında olan büyük kubbesinin yanında 26 metrelik iki minareye sahip camide, altı yüz kişilik büyük bir de balkon bulunuyor. Giriş kemerinin kazak mavisi denilen renkte fayans ve kaligrafi süslemeleri ise oldukça ilgi çekiyor. Caminin yanındaki bir meydanda iki kazak savaşçısının bronz heykeli bulunuyor. Camide Ramazan ve Kurban bayramlarında yapılan kutlamalara katılabildiğiniz gibi günün her saati ziyaret de edebilirsiniz.

Tarihi anıtlarla bol karşılaşacağınız Atyrau’da Zhuban'ın Mozolesi şehrin kalabalığından uzak, yaz ve bahar aylarında çiçekler içinde göreceğiniz bir tepede bulunuyor. 1898 yılında yapılan anıtın hikayesi ise o zamanlar kentin en zengini olan Zhuban’ın vasiyetine dayanıyor. Öleceğini anlayan hasta Zhuban ustalardan onu hiç unutturmayacak ihtişamlı bir türbe yapmalarını istiyor. Aradan geçen zamanda türbe Zhuban’ı unutturmadığı gibi yapan usta Nugman’ı unutturmamış olmalı ki, her ikisinin de adı günümüzde bile anılıyor. 19. yüzyılda yaşamış büyük Kazak şairi ve din adamı Makhambet Utemisov'un mezarı da Atyrau’da görülebilecek tarihi izlerden. Şairin mezarı 1846’dan kalmış bir lahit. 1995 yılında yeniden restore edilmiş ve türbesi düzenlenmiş. Kazak şair lahitin inşa edildiği tarih olan 1846’da düşmanlarının gönderdiği katiller tarafından öldürülmüş. Şiirlerinde halkın yüceliğine değinen şair, Kazaklar için oldukça özel bir yere sahip. Atyrau’nun tarihi hakkında daha çok bilgi edinmek istiyorsanız, 17. Ve 20. yüzyıl mimari anıtlarından olan Senek Nekrapolü’nü de görmelisiniz. Çeşitli mezarlık yapıları ve eski bir camiden oluşan bu nekrapol Atyrau’nun biraz dışında kalıyor.

Beyaz cami Atyrau’nun Zhilioi bölgesinde bulunuyor ve sadece tarihiyle değil, spiritüel anlamda önemiyle de anılıyor. Cami 19. yüzyılın başlarında bir din adamı olan Becket’in öğrencisi Kulnash tarafından yapılmış. Becket 40 yaşında sufi olmuş ve çocuklara okumayı öğretmiş. Aynı zamanda iyileştirme gücü olan ruhani biriymiş ve adaletiyle de tanınırmış. Efsaneye göre bölgede dört cami inşa ettirmiş ve Becket bu caminin yanına gömülmüş. Cami Atyrau’ya gelenlerin ziyaret etmeden ve dua etmeden gitmediği kutsal mekanlar arasında bulunuyor.

Ural Nehri’nin Asya ve Avrupa olarak ortadan ikiye ayırdığı sayılı şehirlerden biri olan Atyrau’da Guinness Rekorlar Kitabı'na girmiş dünyanın en uzun yaya köprüsünden geçip şehri bir de suyu üzerinden görün. Atyrau ‘nehrin denizle buluştuğu yer’ anlamına geliyor. Aynı zamanda Kazakistan’ın en büyük petrol sahası olan kentte pek çok lüks otel ve restoran yanında fakir halkın yaşam izlerini de süreceksiniz.

Şehirde uluslararası alışveriş markalarının yanında yerel eşyalar alabileceğiniz pazarlar da bulunuyor. Ardager en ünlü alışveriş merkezleri arasında başı çekiyor. Mağazaları ve restoranları bol bu merkeze Manjali Camii’sinden yürüyerek ulaşabiliyorsunuz.

İlkbahar ve yaz ayları nehirde tekneyle dolaşmak için en uygun zamanlar. Şehrin çevresini gezmek için bisiklet kiralayabiliyorsunuz. Aynı zamanda şehre yakın Tuz Gölü ve Chock Dağları’nı gezmek için rehberli tur hizmetlerinden de faydalanabiliyorsunuz.