Binlerce yıldır medeniyetlerin kavuşma noktası Anadolu toprakları bu birleşmelerden çok zengin bir mutfak kültürüne de sahip olmuş. Hepimizin bildiği yemekler dışında bazı şehirlere hatta ilçelere ait farklı lezzetler de var. Gurme turuna çıkacak ya da gittiğim yere ait yemekleri tatmak isteyenler için az bilinen yöresel yemekleri derledik.

Tahinli piyaz - Antalya

Piyaz, Türk mutfağında özellikle köftelerin yanında servis edilen bir lezzet olarak biliniyor. Ama bu yemek Antalya’da farklı bir tada bürünüyor. Kuru fasulye salatası olarak da adlandırabileceğimiz piyaza Antalya’da tahin de katılıyor. Limon, sirke, kırmızı soğan, arzuya göre yumurta ve domates de katılan piyazın tadı müthiş. Bu lezzeti yerinde tatmak isteyenler Piyazcı Mustafa’nın Yeri, Piyazcı Ahmet, Piyazcı Sami gibi lokantaları tercih edebilir.

Sütlü biber turşusu – Kırklareli

Balkan mutfağının önemli lezzetlerinden biri olan sütlü biber turşusu, Trakya’da kış aylarında tüketilen sevilen bir lezzet. Turşuluk yetiştirilen sarı renkli dolmalık biberlerin içi kaymak ve yoğurt karıştırılarak doldurulur. Kırklareli’nde yöresel yemek yapan yerlerde bulabilirsin. Balkanlarda soka ismiyle bilinen bu turşuya Edirne’nin bazı yörelerinde katık, kaçarak, hatça gibi isimler de veriliyor. Boşnak mutfağı olarak adlandırılan restoranlarda da bulunur. Örneğin İstanbul’da Bayrampaşa’da Avliya Boşnak Mutfağı, Pendik Sandzak restoranda yöresel balkan yemekleri bulabilirsin.

Ayva kebabı - Gaziantep

Kebabın anavatanı Gaziantep’te farklı bir lezzet tatmak istersen Ayva kebabını deneyebilirsin. Kuzu eti ayva ile birleşince farklı bir lezzet ortaya çıkıyor. Kuzu etleri tabak haline getirilmiş ayvayla beraber pişiriliyor. Böylece ortaya aromatik değişik bir tat çıkıyor. Gaziantep Mutfak Sanatları Merkezi, gurme tutkunlarını mutlaka gitmesi gereken bir yer. Hem yöreye ait özel yemekler yapılıyor hem de bölge mutfak yaşamıyla ilgili eskiye ait tüm detaylar var. Gaziantep uçak biletlerine göz atarak seyahat planlamasına başlayabilirsin.

Tuzda tavuk – Hatay

Mutfağıyla ünlü Hatay şehrimiz şahane lezzetlere de ev sahipliği yapıyor. Hatay’da tatlı tuzlu yemek çeşitleri çok ama aklımda kalan enfes bir lezzeti yazmadan edemedim. Ayıklanmış tavuklar kilolarca tuzdan oluşan bir katmanın içerisine konuyor. Yumurta akıyla yapıştırılan yoğun tuzlu katmanın içerisinde saatlerce pişiyor. Ortaya yemek için sabırsızlıkla bekleyeceğin enfes bir lezzet çıkıyor. Tuzda tavuk yemek isteyenler Hatay Harbiye’ye gidebilir.

Göbete (Köbete) – Eskişehir

Tatarların geleneksel yemeği göbeteyi Eskişehir, Kırşehir gibi illerimizde yöresel yemek yapan lokantalarda bulabilirsin. Göbete yapmak için önce mayalı bir hamur hazırlanır, içine kıymalı ve soğanlı iç harcı konur. Üzeri yine tepsi boyunda açılmış hamurla kapatılır ve yumurta sürülür. Bu börek Tatarların baharın gelişini kutladıkları Tepreş Bayramı’nda da mutlaka yapılır. Tatarların kalakay ve cantık adını verdikeri çörek çeşitleri de bulunuyor. Tabi Eskişehir'e gitmişken akla ilk gelen lezzeti ci böreği de yerinden tatmadan dönmeyin.

Yağlaş - Giresun

Karadeniz bölgesinde kahvaltıların vazgeçilmez lezzetli kuymak Giresun’da daha farklı yapılıyor. Mısır unu, tereyağı kavuruluyor ancak içerisine peynir katılmıyor. Üzerine kırmızı biberle yağ yakılıyor. Giresun’a özgü bir başka lezzet de Mendek Çorbası. Isırgan otuna benzer baldıran otundan yapılan bu çorbaya kuru fasulye, soğan, pirinç ve et suyu da katılıyor. Bu lezzetli yemekleri yerinden tatmak ve mini bir Karadeniz turu yapmak için Giresun uçak bileti seni bekliyor.

Rabisa – Balıkesir – Gömeç

Boşnak ve Arnavut göçmenlerin yerleştiği Balıkesir Gömeç’te hamurdan yapılan basit bir börek var. Rabisa adı verilen bu börek yumurta, sirke, karbonat katılarak hazırlanan bir yufkadan yapılıyor. Oklavayla açılan hamur sarılıyken büzüştürülür ve küçük küçük kesilip tepsiye konuyor. Fırında pişirildikten sonra üzerine sarımsaklı yoğurt konularak servis ediliyor. Arnavutların da samsa dediği bu börek türü ülkemizde göçmenlerin yoğun yaşadığı köy ve kasabalarda yapılıyor.

Sura – İzmir

Zeytinyağı otlarıyla bilinen İzmir’de lezzetli etli yemekler de yapılıyor. Kuzu kaburgasından yapılan sura bunlardan biri. Baharatlı içi pilav kuzu kaburganın içine doldurularak bakır tencerede pişirilir. Sos dökülerek fırına verilir. Mayasız hamur boyoz İzmirlilerin kahvaltıda mutlaka yedikleri bir şey pastanelerde bulunuyor. Ayrıca nohutlu börek de tercih edilebilir. Zeytinyağlılardan şevketi bostan denenebilir. Alaçatı ve Foça’daki lokantalarda lezzetli mezeleri rahatlıkla yiyebilirsin. Yöresel pastanelerde de boyoz, nohutlu börek tadabilirsin.

Şırdan Dolması – Adana

Adana mutfağını sadece kebaptan ibaret sanmayın. Bu şehirde birbirinden farklı lezzetleri bulmak mümkün. En ilginç ve yöreye özgü yemeklerin başında şırdan dolması geliyor. İçi temizlenmiş şırdan soğan, pirinç ve baharatlarla karıştırılmış iç harçla doldurulur. Suyun içerisinde pişirilir. Adana’da sadece şırdan dolması yapan lokantalar bile var. Şırdancı Bedo, Şırdancı Kemal, Babil Şırdan Paça gibi lokantalar tercih edilebilir. Sıcak yaz aylarının serinleten tatlısı bici bici de denebilir. Nişasta ve buzla yapılan bu tatlıyı da Adana’ya gittiğinde mutlaka tatmalısın. Adana otellerine göz atıp seyahat programına başlayabilirsin.

Kayısılı kavurma – Malatya

Kıyısının anavatanı Malatya’da haliyle kayısıyla yapılmış tatlı tuzlu birçok lezzet var. Yerli halkın çok sevdiği kayısı yahnisi de bunlardan biri. Bildiğiniz yahninin içerisine kavrulmuş kayısılar da konuyor. Soğan, et, patatesle birlikte pişen kayısılar yemeğe bambaşka bir aroma katıyor. Esnaf lokantaları ve yöresel yemek yapan restoranlarda bulabilirsin. Malatya’ya özgü bir içecek de acılı ayran. Normal ayrandan farklı olarak bu ayrana yasemin biberleri de ekleniyor ve 24 saat buzdolabında bekletiliyor. Bu ayranı da esnaf lokantalarında bulmak mümkün. Yöresel yemekler için küçük esnaf lokantaları ya da Çamlıca Restoran tercih edilebilir.

Meftune – Diyarbakır

Patlıcan, biber, domatesler bolca sumak eşliğinde pişirilir. Etli ya da etkisi iki türlüsü de yapılır. Yöreye özgü lebeni çorbasını da tatmalısın. Buğday, nohut, süzme yoğurtla yapılan bu çorba soğuk içiliyor. Doğan Sofra Salonu’nda bu yemekleri bulabilirsin. Kadayıfı çok lezzetli olan Diyarbakır’da yöreye özgü bir başka tatlı da Sur tatlısı. İrmik helvası ve keçi sütüyle yapılan bu tatlı kış aylarının vazgeçilmezi. Yöreye özgü saç tava ve tatlı için Sur Ocakbaşı tercih edilebilir.

Tamtak Tiridi – Ankara

Ankaralıların müptela olduğu bir yemek olan tamtak tiridi kıyma ve çemenin aromasıyla müthiş bir lezzete bürünüyor. Bu yemeği birçok lokantada bulabilirsin. Yağda kızartılmış pidelerin üzerine çemenle birlikte kavrulmuş kıyma karışımı dökülür. Başkent yöresine ait bir başka yemek de uruş kapama. Genelde düğünlerde de yapılan bu yemek kuzu eti soğan ve salça gibi karışım çömleğe konur, çömlek ateşin üzerine ters kapatılır ve pişirilir. Yöresel yemek yapan ya da esnaf lokantaları tam sana göre.

Kaygana – Trabzon

Balık, köfte, pide, kuymak gibi lezzetleri hepimiz biliyoruz ancak Trabzon yöresine ait farklı bir tat arıyorsan kayganayı deneyebilirsin. Un ve süt karıştırılarak içine yumurtalar eklenir. İçine yeşillikler eklenir genelde pazı tercih edilir. Bu harç tavada pişirilir. Şehirdeki lokantaların birçoğunda genelde yemek öncesi iştah açıcı olarak sunulur. Trabzon’a özgü az bilinen bir tatlı türü de pepeçura. Mısır unu ve siyah üzüm suyuyla yapılan bu tatlının üzerine fıstık konur.

Bamya çorbası – Konya

Ülkemizin mutfağıyla öne çıkan bir başka şehrimiz Konya etli ekmek, tirit, Mevlana şekeri gibi lezzetleriyle ünlü. Ancak Konya’nın lezzetine doyum olmayan az bilinen bir başka yemeği daha var: Bamya çorbası. Klasik bamyadan farkı bamyaların çok küçük olması ve çorba gibi daha sulu yapılması. Höşmerim tatlısı, çebiç gibi yemekler de tadılabilir. Konya’da yöresel yemek yapan lokantalarda lezzetli yemekler yiyebilirsin. Büyükşehirlerde Konya mutfağı yapan restoranlarda da bulabilirsin.

Altın kesesi – Kayseri

İsmi kadar gösterişli bir tatlı. Kayseri’yi mantı, pastırma, sucuk diyarı olarak düşünmeyin. Bu şehrin kendine özgü şahane tatları var. Göze hitap etmesiyle altın kesesi kendini diğer tatlılardan farklı bir konuma oturtuyor. Bu tatlı için önce muhallebisi hazırlanıyor sonra kakaolu bir harç hazırlanıp krep gibi tavada pişiriliyor. Soğumuş bu hamur ortası muhallebiyle doldurulup altına kesesine benzer bir şekilde büzüştürülüyor ve uçları bağlanarak şık bir şekilde servis ediliyor. Ama Saray Pilavı, Yağ Mantısı, ayvalı tahinli yaprak sarması, pöç kebabı gibi daha birçok az bilinen lezzeti yerinde tatmak için haydi Kayseri’ye doğru bir yolculuk yapmak için tıkla.

Keledoş – Van

Başlıkta Van dedik ancak Van, Bitlis, Ağrı gibi Doğu Anadolu bölgemizin birçok ilinde yapılan özel bir yemek keledoş. Yapımı biraz zahmetli bu yüzden genelde özel günlerde yapılıyor. Henüz yaşını doldurmamış kuzu eti kavruluyor. Nohut, yeşil mercimek, buğday soğan ve baharatlarla birlikte pişiriliyor. Bunlar tekrar bir kazanda etle bir araya getirilip pişiriliyor. 1800 yıllık eski bir geleneğe sahip bu yemek Van Ticaret ve Sanayi Odası tarafından tescil edilmiş.

Keşli cevizli erişte

En ünlü aşçıların yetiştiği Bolu yöremiz et yemeklerinin yanı sıra birok farklı lezzeti de tadabileceğiniz bir yer. Ama buraya özgü özel bir yemek istersen keşli cevizli erişteyi deneyebilirsin. Önce erişte suda pişirilir. Bir tavaya keş peyniri, tereyağ ve ceviz koyup kavrulur. Pişen eriştenin yarısına bu sos konur üzerine tekrar kalan eriştere katılarak karıştırılır. İşte lezzetli bir erişte yemeği karşında.

Çaşır Kavurması - Erzurum

Erzurum, Erzincan yöresinde yapılan bu yemeği lezzeti kadar şifa veren bir yiyecek olduğuna inanılır. Çaşır otları önce haşlanır. Bir tavada kızdırılan tereyağının üzerine eklenir. Kavrulan bu otların üzerine tel peyniri ve çırpılmış yumurta katılarak pişirilir. Erzurum yöresine ait bir başka ot yemeği olan çiriş ve dut pekmezinden yapılan hasuta tatlısı denenebilir.

Batırık

Biraz kısıra benzer ancak daha ıslağı yöresel bir başka lezzet de batırık. Mersin ve Akdeniz yöresinde başka şehirlerde de yapılan bu yemeğin içine konan tahin ve nar ekşisi farklı bir aroma katıyor. Bulgur, salça, kimyon soğan karıştırılarak kısır gibi yapılır.

tugbahacibayramoglu
Tuğba Hacıbayramoğlu
2051 Yazı
Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik mezunu. Yine Marmara Üniversitesi’nde Radyo Televizyon Sinema bölümünde yüksek lisans yaptı.
Uzman Yazarlar