Gürcü mutfağı, Gürcistan sosyal kültürü içerisinde çok önemli bir yere sahip. Yalnızca yemekleri için bile ziyaret etmeye değer bir ülke olan Gürcistan, kadim bir mutfak tarihinden geliyor. Öyle ki dünyanın en eski ve en çeşitli mutfak geleneklerinden birine sahip. Ağır ve hafif etli yemekler, taptaze malzemelerden hazırlanan mezeler, çıtır çıtır tatlılar öne çıkan lezzetlerden bazıları.
Bu arada Gürcistan'da bir lezzet turu yalnızca en ünlü yiyecekleri tatmakla sınırlı bir etkinlik değil. Bölgesel ve mevsimsel favoriler de buradaki zengin mutfak mirasını yansıtıyor. Bu yüzden ülkeye seyahat edeceğin dönem ya da bölgeye göre farklı lezzetleri de deneyebilirsin. Hazırsan Gürcistan’da ne yenir keşfetmeye başlayabilirsin!

Hinkal ya da hengel, Gürcistan'ın en ünlü yemeklerinden biri ve ülkenin hemen her yerinde bulunuyor. Gürcü mutfağının özünü oluşturan bu mantı çeşidi, ince açılmış hamur ve kendi suyunda pişirilmiş yumuşak kıyma ile hazırlanıyor. Hinkal mantısı, içine eklenen yeşillikler sayesinde hafif bir yaz tazeliği tadına da ulaşıyor. Bu arada mantının geleneksel olarak elle yendiğini bilmende yarar var. Eğer tamamen geleneksel bir lezzet turuna çıkmayı düşünüyorsan sen de çatal bıçak yerine ellerini kullanabilirsin. Ayrıca Türk mutfağındaki mantıları seviyorsan yabancılık çekmeyeceğini belirtelim. Hinkal mantısını ülkenin dört bir yanında bulabilirsin. İşte farklı yerlerde öne çıkan bazı mekânlar:
1. Khinkali Collection
2. Khinkali Collection
3. Restaurant Usakhelouri
4. Pirosmani's Dukani
5. HB Batumi
6. Khinklis Gemo +
7. Kiziki

Ülkenin en bilinen yemeklerinden biri olan haçapuri, en iyi Gürcü lezzetleri listelerinde ilk sıralarda. Bu ünlü hamur işi lezzet, haço adı verilen yöresel bir peynir ile hazırlanıyor. Adı ve özgün yapısı buradan geliyor. Bir türlü peynirli pide olarak düşünebileceğin haçapuri, ortasındaki sulu yumurta sarısı ile hafızalara kazınıyor. Gürcistan’da haçapuri yiyebileceğin bazı yerler şöyle:
1. Restaurant Usakhelouri
2. Restaurant Pasanauri On Baratashvili Str
3. Pirosmani's Dukani
4. Heart of Batumi
5. Kutkhe-Kunchuli
6. Adjika Family Restaurant

Çakapuli, dana veya kuzu eti ile hazırlanan çok popüler bir sulu yemek. Diğer malzemeleri arasında taze ot, soğan, acı biber ve sarımsak yer alıyor. Elbette yemeği farklı malzemeler ile hazırlayan yerler de bulabilirsin. Özellikle yumuşak, narin dokusu ile dikkat çekiyor. Çakapuli yapmak için, ısıtılmış bir tencereye sırasıyla et, doğranmış yeşillikler ve doğranmış soğan ekleniyor. Pişirme işlemi sırasında tencereye yerel bir erik çeşidinden yapılan yeşil bir sos da eklenebiliyor. Yemek neredeyse hazır olduğunda karışıma ince kıyılmış sarımsak ekleniyor. Bu müthiş yemeği başkent Tiflis ve Batum’da yiyebileceğin bazı yerler şöyle:
1. Restaurant Margalita
2. Restaurant Usakhelouri
3. Cafe Terrace "SAAMO"
4. Adjika Family Restaurant
5. Kutkhe-Kunchuli
6. Oval Batumi

Gürcü mutfağının karakteristik özelliklerinden biri, yemeklerin genelde taptaze malzemeler ile hazırlanıyor olması. Phali ya da pkhali bunun ispatı. Bu lezzet haşlanmış ve doğranmış ıspanak, pancar, fasulye ya da diğer mevsimlik ürünlerden yapılabiliyor. Bu açıdan bir tür “sebze salatası” diyebileceğimiz phali, vejetaryen besleniyorsan sana da hitap ediyor. Phali daha çok bir meze olarak kabul ediliyor ve bu nedenle genellikle ilk yemeklerden biri olarak servis ediliyor, ancak Gürcü mutfağındaki önemini hafife alman hata olur. Evlerden restoranlara kadar phali lezzeti ülkede çok yaygın. İşte o mekânlardan bazıları:
1. Restaurant Usakhelouri
2. RESTAURANT SENE
3. Mravaljamieri
4. Restaurant Pasanauri On Baratashvili Str
5. Heart of Batumi
6. Acharuli Khachapuri House
7. Maspindzeli-First Adjarian Restaurant
8. Gala Restaurant Kutaisi

Odun ateşi eşliğinde fasulye dolu hamur ile yapılan lobiani, geleneksel bir Gürcü yemeği. Yemeğin ayırt edici özelliklerinden biri, hamurun ekmek olarak hazırlanması, yumuşak ve hafif yapışkan olması. Dolayısıyla bu yemeğe “lobian ekmeği” dendiğini de görebilirsin. Dış kenarını ısırdığında kruvasan gibi parçalanan bu lezzet, pikniklerden açık hava etkinliklerine kadar birçok ortamda Gürcistan’ın tercih ettiği bir yemek. Ülkedeki birkaç farklı şehirde lobiani lezzetinin öne çıktığı yerler şöyle:
1. Shavi Lomi
2. Salobie Bia
3. Sormoni
4. Askaneli Terrassa
5. BigChefs Batumi
6. Georgian cuisine Magnolia

Yağda kızartılmış ve rendelenmiş fındık ve sarımsaktan oluşan narin bir sosla tatlandırılmış bu sulu, ince dilimlenmiş patlıcan yemeği, birçok Gürcü sofrasının taçlandırıyor. Taze patlıcan uzunlamasına ince dilimler halinde kesiliyor ve fındık-sarımsak ezmesi üstüne ekleniyor. Daha sonra her dilim sarılarak sarma haline geliyor. Cevizli patlıcan sarma, Gürcü garnitürü veya mezesi olarak çok popüler. İşte bu lezzet için önerilen bazı yerler:
1. Restaurant Pasanauri On Baratashvili Str
2. Restaurant Usakhelouri
3. St.Bunny
4. Heart of Batumi
5. Go Vegan Cafe
6. Lurji Sufra

Türk mutfağından gayet alışık olduğumuz biber dolması Gürcü mutfağında da öne çıkıyor. Pirinç, kıyma, ot ve baharatların karışımı ile hazırlanan bu lezzet; domates, patlıcan, kabak gibi farklı sebzelerle yapılabilir ancak Gürcü mutfağında en yaygın olanı dolmalık biberler. Doldurulmuş biberler daha sonra domates, krema, sarımsak ve baharatlarla yapılan bir karışımda pişiriliyor ve servise hazır hale geliyor. Gürcistan’da “tolma” olarak da bilinen bu lezzeti yiyebileceğin bazı yerler şu şekilde:
1. RESTAURANT SENE
2. Sormoni
3. RIGI
4. LİMAN Restaurant Batum Turk restaurant
5. Grill Town

Gürcistan seyahatine bir tatlı arası vermek istersen churchkhela popüler bir seçim olacaktır. Belki de tüm Gürcü yemekleri arasında en dikkat çekici olanı olan churchkhela, vitrinlerde asılı duran ve turistlerin sıklıkla sosisle karıştırdığı renkli şekerlemeler. Churchkhela yapmak sabır ve pratik gerektiriyor: Bu popüler atıştırmalık, bir ipe dizilmiş ceviz veya fındıktan oluşur ve kalın bir üzüm suyu ve un karışımına batırılarak hazırlanıyor. Günümüzde, churchkhela genellikle evde yemek sonrası içecekler ve kahve ile servis ediliyor. Çeşitli kafeteryalar da bu lezzetin tadına bakabilirsin. İşte bunun için birkaç popüler mekân:
1. Kakhetian House Vakirelebi
2. Badagi
3. Hookah Place na Shota Rustaveli

Acapsandali, genellikle soğuk servis edilen geleneksel bir Gürcü sebze yemeği. Bu lezzetin birçok çeşidi var. Örneğin bir tencerede haşlayıp patates, yeşil fasulye, kabak ve benzeri malzemeler eklemek mümkün. Acapsandali genellikle domates ve patlıcanın bol olduğu yazın son aylarında servis ediliyor. Ancak çeşitli faydaları, onu aynı zamanda ideal bir kış yemeği yapıyor. Acapsandali lezzetini keşfedebileceğin farklı şehirlerden birkaç mekân:
1. Askaneli Terrassa
2. Adjika Family Restaurant
3. Cafe Daphna Batumi
4. Cafe Daphna Tbilisi
5. Restaurant Usakhelouri
6. Georgian cuisine Magnolia

Mtsvadi, çok sulu ve lezzetli geleneksel Gürcü barbeküsü. Ayrıca Gürcistan'ın çubuğa geçirilmiş ve açık ateşte pişirilmiş et için kullanılan genel bir terim. Türk mutfağında yaygın olarak görülen şiş kebapları akla getiren mtsvadi lezzetinin hazırlanışında dana ya da kuzu eti tercih ediliyor. Mtsvadi yiyeceksen malzeme ve içeriklerin beslenme tercihlerine uygunluğunu kontrol etmeyi unutma. Nar suyu, fesleğen, dereotu, defne yaprağı bu lezzetin yapımında öne çıkan diğer malzemeler. Mtsvadi yiyebileceğin bazı öne çıkan yerler ise şu şekilde:
1. The King & The Bird
2. Ethno Tsiskvili
3. Shushabandi
4. Old Ambari
5. Shemoikhede Genatsvale

Harço ya da kharcho, sadece Gürcistan’da değil, bölge genelinde de çok popüler bir sulu yemek. Genellikle sığır etinden yapılan bu sulu tarifin en önemli özelliklerinden biri farklı baharatlar kullanılması. Hatta yemeğin yapımında kullanılan baharatlar bölge bölge değişebiliyor. İçindeki sığır eti yerken dağılacak kadar yumuşak bir kıvamda oluyor. Harço yiyebileceğin bazı yerler için aşağıdaki listeye göz atabilirsin:
1. Restaurant Hide
2. Georgian House
3. Restaurant Usakhelouri
4. Heart of Batumi
5. Adjika Family Restaurant
6. Barakoni
7. Palaty

Acuka ya da diğer adıyla ajika, Türkiye’de de çokça tüketilen popüler bir meze. Ülkede kırmızı biber, sarımsak, tuz ve baharatlardan yapılıyor. Taze bir sos olarak tüketilebilir ya da ızgara et, balık, çorba, sebze ve salata gibi birçok yemeği zenginleştirmek için tercih edilebilir. Acuka, genellikle Güneş’te kurutulmuş kırmızı biberlerle yapılıyor ancak olgunlaşmamış biberlerle de yapılabilir. Bu durumda, daha yaygın olan kırmızı yerine rengi yeşildir. Gürcü acukası, yalnızca biberlerle yapılıyor ancak domates içeren bir uyarlaması Rusya ve Ukrayna'da da popüler. Ülkede acukanın tadına bakabileceğin birkaç yeri aşağıda bırakıyoruz:
1. Adjika Family Restaurant
2. Amra
3. OtsY

Satsivi, ceviz, sarımsak, sirke, kurutulmuş otlar, kırmızı biber ve tuzdan yapılan bir yemek. Çoğunlukla servis ediliyor ve çeşitli kümes hayvanı, balık ve sebze yemeklerinde kullanılıyor. Bu açıdan satsiviye “tamamlayıcı lezzet” desek yanlış olmaz. Ayrıca satsivi ismi daha çok sosa atıfta bulunuyor ancak sosla yapılan yemekleri tanımlamak için de kullanılabilir. Yıl boyunca birçok tarifin içinde bulabileceğin satsivi yeni yıl için hazırlanan geleneksel hindilere de ekleniyor. Bu ceviz soslu yemeğin tadına bakabileceğin birkaç mekân şunlar:
1. Restaurant Hide
2. OtsY
3. Bread&Wine
4. Tavaduri
5. Kiziki

Gürcü mutfağının sevilen bir başka mezesinde sıra. Özellikle Samegrelo bölgesine özel olan bu lezzetin ayırt edici yumuşatılmış peynirden hazırlanması ve kremalı bir sosla servis edilebilmesi. Mezenin hazırlığında nadughi ya da bir başka peynir kullanılıyor. Hazırlamak için, ezilmiş nane, yeşil biber, sarımsak ve tuz karışımı kaynatılmış ve yumuşatılmış Gürcü peynirinin üzerine ekleniyor. İçerisinde nane karışımı olacak şekilde peynir dikkatlice sarılıp küçük porsiyonlara bölünüyor. Ana yemeğinin yanında ya da hafif bir atıştırmalık olarak tüketebileceğin gebzhalia için öne çıkan bazı mekânlar şuralar:
1. Panorama Restaurant
2. Megrul Lazuri
3. Iasamani
4. Chveni

Lobio, barbunya ile yapılan popüler bir Gürcü fasulye yemeği anlamına geliyor. Birçok çeşidi var. Kişniş, sarımsak, soğan, defne yaprağı gibi otlar ve baharatlarla ya da haşlanmış fasulyelerle hazırlanabilir. Versiyona bağlı olarak sıcak veya soğuk olarak servis edilebilir ve genellikle Gürcü mısır ekmeğiyle yeniyor. Gürcistan'daki en yaygın lobio türlerinden biri, lobio nigozit adı verilen soğuk bir tarif. Genellikle sarımsak, soğan, ceviz, kişniş, acı biber, kadife çiçeği yaprakları ve sirke ile ezilmiş kırmızı barbunya ile yapılıyor. Lobionun tadına bakabileceğin bazı yerleri aşağıda bulabilirsin:
1. Salobie Bia
2. St.Bunny
3. Ardagani Cafe Restaurant
4. HB Batumi

Chakhokhbili, tavuk, domates ve taze otlarla yapılan doyurucu bir Gürcü yahnisi. Bütün bir tavuğun doğranıp taze domates, soğan, sarımsak, otlar ve baharatlarla pişirilmesiyle hazırlanıyor. Genellikle kıyılmış taze kişnişle süsleniyor ve çıtır ekmek veya pilavla servis ediliyor. Gürcistan’da chakhokhbili yiyebileceğin birkaç yer şöyle:
1. Shemoikhede Genatsvale
2. Barakoni
3. Heart of Batumi
4. Restaurant Kalakuri
5. Khinkali Collection
6. Ethno Tsiskvili

Geleneksel bir Gürcü yahnisi olan Chashushuli, Gürcistan'ın zengin mutfak mirasını temsil ediyor. Satsivi yemeğine kıyasla uluslararası alanda daha az bilinen bu yemek, Gürcü mutfağının temel bir parçası. Klasik tarifinde dana eti var, ancak sığır etiyle yapılan versiyonlar da yaygınlaşıyor. Diğer önemli malzemeler arasında soğan, sarımsak ve fesleğen, maydanoz, çemen otu, acı biber, kekik gibi sebze ve baharatları sayabiliriz. Tarifin olmazsa olmazı soğan ve sarımsak. Chashushuli lezzetini tadabileceğin bazı mekânları da aşağıda sıraladık:
1. Restaurant Usakhelouri
2. Sakhli # 11
3. Ethno Tsiskvili
4. EXODUS
5. Askaneli Terrassa
6. Museum Bar-Restaurant

Tavuk germeç ya da diğer adıyla tavuk tabakası, geleneksel bir tavada kızartılmış tavuk yemeği. Kafkasya'da popüler olan tavuk tabakası, adını yemeği pişirmek için kullanılan “tapa” adlı geleneksel tavadan alıyor. Hazırlanırken tavuk, tereyağında her iki tarafı kızartılmadan önce sadece tuz ve belki biraz kırmızı biber tozu ile hafifçe baharatlandırılıyor. Genellikle yanında kişniş, fesleğen ve dilimlenmiş yeşil veya beyaz soğanla servis ediliyor. Ülkenin farklı şehirlerinden tavuk germeç yiyebileceğin bazı yerleri aşağıda bulabilirsin:
1. Barakoni
2. Old Boulevard
3. Shemoikhede Genatsvale
4. Restaurant Hide
5. Ethnographer restaurant
6. Agerari Georgian Cuisine
Gürcistan’ın en güzel yemeklerini tattıysan sıra ülkenin gezilecek nice keşif durağında! Gürcistan’da gezilecek yerler rehberine linkten ulaşabilirsin.