Geçtiğimiz mart ayında başlayan pandemi süreci hepimiz için karışık geçti. Önce art arda yasaklar geldi, Haziran ayıyla birlikte yavaş yavaş eski düzenimize dönmeye geçtik. Bu arada hayatımıza HES kodu, Seyahat İzin Belgesi gibi daha önce alışık olmadığımız düzenlemeler de girdi. Ancak İçişleri Bakanlığı son olarak kasım ayı itibariyle yeni kısıtlamaları hayatımıza soktu. 1 Aralık Salı akşamı yürürlüğe girecek kısıtlamalar nedeniyle hafta içi her gün saat 21:00 ile sabah 05:00 arası sokağa çıkma yasağı olacak. Hafta sonları ise cuma akşamı saat 21:00’den pazartesi sabahı saat 05:00’e kadar sokağa çıkma yasağı uygulanacak. Yeni yasaklar, seyahat edecekleri nasıl etkileyecek? 

- Hafta sonu sokağa çıkma yasağı sırasında uçuşum var ne yapmalıyım?

İçişleri Bakanlığı’nın yeni düzenlemesine göre sokağa çıkma yasağı saatleri içerisinde uçak, otobüs, tren gibi toplu ulaşım araçlarıyla yolculuk edecekler biletlerini, rezervasyon numaralarını ya da PNR kodlarını göstermeleri halinde sokağa çıkabilecek. Türk Hava Yolları konuyla ilgili şu açıklamayı yaptı: “İçişleri Bakanlığı tarafından yayınlanan genelgede yer alan sokağa çıkma kısıtlamalarından, uçuş gerçekleştirecek tüm yolcularımız muaf tutulacaktır. Yolcularımız, kısıtlama süresince yapılacak kontrollerde uçuşlarına dair bir belge (mobil biniş kartı veya bilet ekran görüntüsü) ibraz ederek ulaşımlarını sağlayabileceklerdir." Ancak İçişleri Bakanlığı'nın yeni genelgesine göre 20 yaş altı kişiler yanlarında ebeveyn olmadan şehirlerarası yolculuk yapamayacak. 

- Sokağa çıkma yasağında havalimanına beni kim bırakacak?

Hafta sonları için uygulanan sokağa çıkma yasağı sırasında uçak, tren, otobüs gibi toplu ulaşım araçlarıyla seyahat edecekler, biletlerini ya da PNR kodlarını göstermeleri halinde dışarı çıkabiliyor. Ancak bu kişiler havalimanına nasıl ulaşacak? Taksi duraklarında izinli taksiler sokağa çıkma yasaklarında çalışabiliyor. Ancak kendinizi garantiye almak için önceden gün ve saatinizi vererek taksi durağından randevu almanızda fayda var. Konuyla ilgili emniyet amirinden edindiğim bilgiye göre de bir kişi, eşi ya da çocuğunu havalimanına bırakacaksa, bilet veya PNR koduyla ispatlaması gerekir. Yolda giderken eşi biletini gösterdi. Dönüş için de biletinin fotoğrafı, kimliklerinin fotoğrafları gibi belgeler gösterip bu yüzden sokağa çıkmak zorunda kaldığını ispatlaması istenebilir. Ya da bağlı bulunduğunuz karakola başvurarak yakınınızı havalimanına bırakmak zorunda kalacağınıza dair bilgilendirme talebinde bulunabilirsiniz. Bu konuda vefa destek hattını arayarak da mutlaka danışın. Havalimanına bırakacak kişinin kimlik bilgisi plakası vs için bildirimde bulunmanız gerekebilir.

- Hafta sonları sokağa çıkma kısıtlaması sırasında özel araçla seyahat edilebilecek mi?

İçişleri Bakanlığı'nın konuyla ilgili genelgesine göre hafta sonları sokağa çıkma kısıtlamasının uygulandığı süreler içerisinde (kısıtlama saatlerinde) vatandaşların özel araçlarıyla şehir içi ya da şehirlerarası seyahate çıkmamaları esastır. 
Ancak;
 
  • Tedavi olduğu hastaneden taburcu olup asıl ikametine dönmek isteyen, doktor raporu ile sevk olan ve/veya daha önceden alınmış doktor randevusu/kontrolü olan,
  • Kendisi veya eşinin, vefat eden birinci derece yakınının ya da kardeşinin cenazesine katılmak için veya cenaze nakil işlemine refakat edecek olan (en fazla 4 kişi),
  • Bulunduğu şehre son 5 gün içerisinde gelmiş olmakla beraber kalacak yeri olmayıp ikamet ettikleri yerleşim yerlerine dönmek isteyen (5 gün içinde geldiğini yolculuk bileti, geldiği araç plakası, seyahatini gösteren başkaca belge, bilgi ile ibraz edenler), 
  • Askerlik hizmetini tamamlayarak yerleşim yerlerine dönmek isteyen, 
  • Özel veya kamudan günlü sözleşmeye davet yazısı olan,
  • Ceza infaz kurumlarından salıverilen,
Vatandaşlar, yukarıda belirtilen durumların varlığı halinde İçişleri Bakanlığı'na ait e-Başvuru ve ALO 199 sistemleri üzerinden ya da Valilik/Kaymakamlıklara doğrudan başvuru yoluyla Seyahat İzin Kurullarından izin almak kaydıyla özel araçlarıyla seyahat edebilecekler.    

- Sokağa çıkma yasağı kimlere uygulanacak?

1 Aralık Salı akşamı yürürlüğe girecek kısıtlamalar nedeniyle hafta içi her gün saat 21:00 ile sabah 05:00 arası sokağa çıkma yasağı olacak. Hafta sonları ise cuma akşamı saat 21:00’den pazartesi sabahı saat 05:00’e kadar sokağa çıkma yasağı uygulanacak. 65 yaş ve üzeri kişiler hafta içi saat 10:00-13:00 saatleri arasında, 1 Ocak 2001 ve sonrası doğan 20 yaş altı bireyler ise 13:00-16:00 saatleri arasında sokağa çıkabilecek. Çocuklar ihtiyaç olması halinde (örneğin kreşe bırakma bakıcıya bırakma, doktor kontrolü gibi durumlar için) yanlarında velileri olması halinde bu saatlerin dışında dışarı çıkabilecek. Bu arada 65 yaş üstü ile 20 yaş altı kişiler toplu taşıma araçlarını kullanamayacak.

- 20 yaş altı 65 yaş üstü nasıl seyahat edecek?

İçişleri Bakanlığı'nın yeni düzenlemesine göre 20 yaş altı gençler yanlarında yetişkin biri olmadan seyahat edemeyecek. Normalde 17 yaşında biri tek başına uçak yolculuğu yapabiliyordu ancak yeni düzenlemeye göre yanında yetişkin bir velisinin olması gerekiyor. 65 yaş üstü vatandaşlar ise Seyahat İzin Belgesi alarak seyahat edebilecek. HES kodu alma zorunluluğu herkes için geçerli.

- Hangi saatler arasında sokağa çıkma yasağı var?

1 Aralık Salı akşamı yürürlüğe girecek hafta sonları sokağa çıkma kısıtlamaları nedeniyle hafta içi her gün saat 21:00 ile sabah 05:00 arası sokağa çıkma yasağı olacak. Hafta sonları ise cuma akşamı saat 21:00’den pazartesi sabahı saat 05:00’e kadar sokağa çıkma yasağı uygulanacak. 

- Sokağa çıkma yasağından kimler muaf olacak?

Sağlık çalışanları, kargo çalışanları, teknik servis elemanları, güvenlik çalışanları, izne bağlı üretim yapan yerler, veteriner hekimler, belediye çalışanları vs. gibi kanunla belirtilen kurallara uyan çalışanlar hafta sonları uygulanacak sokağa çıkma yasaklarından muaf olacak.

- Oteller sokağa çıkma yasaklarında açık mı olacak, restoran hizmeti verecek mi?

Yeni genelgede kısıtlamalar otelleri kapsamıyor. Oteller misafirleri için konaklama ve yeme içme konusunda hizmet vermeye devam edecek. Konaklama yapanlar için otellerin restoranları açık olacak. Otel konaklaması olan kişiler konaklama rezervasyonunun başlama zamanı ile konaklama tesisine ulaşım süresi içinde rezervasyon olduğunu belgelemek kaydıyla özel araçlarıyla seyahat edebilecek.

- 65 yaş üstü vatandaşlar seyahat edebilecek mi?

65 yaş üstü vatandaşların gün içerisinde saat 10:00 ile 13:00 arasında sokağa çıkma süreleri bulunuyor. Ancak şehirler arası seyahat edecek 65 yaş üstü vatandaşların, Seyahat İzin Belgesi alması şart. Seyahat İzin Belgesi nasıl alınır? başlıklı yazımızdan ayrıntılara bakabilirsiniz.

AVM'ye HES Kodu ile girilebilecek

Yeni genelge ile alışveriş merkezlerine HES kodu ile girilebilecek. Kişi sayısına dikkat edilecek. Girişlerde önlemlerin yanı sıra HES kodu sorgulaması da yapılacak. 

Cenaze ve nikahlara 30 kişi sınırlaması

Cenaze ve nikah gibi törenler için de kişi sınırlaması getirildi. Bu tür törenler için en fazla 30 kişi sınırlaması yapılacak. Kalabalık cadde ve meydanlar için de kişi sayısı sınırlaması getirildi.Hamam, sauna, masaj salonu, yüzme havuzu, lunapark gibi yerlerin faaliyetlerine ara verildi.

Sokağa çıkma yasağı süresinde restoran, market, fırın açık olacak mı?

Hafta sonları sokağa çıkma kısıtlaması olduğu saatlerde evlerinize yakın yürüme mesafesindeki fırın,kasap, manav, market, kuruyemişçi gibi yerler, saat 10:00 - 17:00 arasında açık olacak. Bu saatlerde 65 yaş üstü ve 20 yaş altı hariç alışverişlerini yapabilecek. Restoranlar da yine saat 10:00 - 20:00 arasında paket servis olarak hizmet verebilecek. 

Havalimanı ve hastane restoran ve kafeleri hizmet verebilecek mi?

Havalimanı restoran ve kafeleri sadece yolcular ile personel tarafından kullanılabilecek. Hastane kafe ve kantinleriyle ilgili karar ilgili hastane yönetimine bırakıldı.

Yabancı turistler sokağa çıkma kısıtlamasına tabi midir?

Ülkemizde bulunan yabancı turistler hafta sonları uygulanacak sokağa çıkma kısıtlamasından muaf tutulacaktır.

 

 

 

Tuğba Hacıbayramoğlu
2241 Yazı
Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik mezunu. Yine Marmara Üniversitesi’nde Radyo Televizyon Sinema bölümünde yüksek lisans yaptı.