Tüketim çılgınlığımız üst boyutlara taşındıktan sonra tüketim alışkanlıklarımız da değişti. Yeni dönemle birlikte hayatımıza online alışveriş kavramı girdi. Yoğun olan ve alışverişe zamanı kısıtlı tüketicilerin, çok daha rahat tüketim yapmasını sağlayan bir sistem kurulmuş oldu. Tabi ki internet üzerinden alışverişe bu kadar dar kalıptan bakmıyorum. Ancak faydaları ve zararlarından bahsetmek için yazmıyorum bu yazıyı.

Verilere dayanarak Türk tüketicisinin internet üzerinden alışverişe bakış açısını değerlendirmek istiyorum. Ve tüketim arzusuna kapılıp, internet üzerinden alışverişin kolaylığını hissederek bütçeleri zor durumda bırakmamak gerekliliğinden bahsetmek istiyorum.

Extrabux internet sitesinde yer alan analizden derlenen verilere göre; hem kadın, hem de erkeklerin 45-54 yaş aralığında online alışverişe daha az önem verdikleri görülüyor. Kadınlarda 25-34, erkeklerde ise 35-44 yaş aralıklarında online satın almalar zirve yapıyor. 18-24 yaş aralığında ise ailelerden alınan harçlıklarla geçinilmesi, kredi kartının bulunmaması vb nedenler ile satın almaların çok düşük kaldığını görüyoruz.

Online alışverişte güven önemli ancak arzuyu ‘ uygun fiyat ’ doğuruyor

Tüketimde insan psikolojisini etkileyen temel etkenlerden bir tanesi kuşkusuz indirimdir. Tüketiciler indirim gördüklerinde satın alma psikolojisine bürünürler. Burada olayın özü indirimden ziyade, ‘ uygun fiyat ’ kavramıdır. Satın almak istedikleri bir ürünü, uygun fiyatla buldukları takdirde tüketiciler o anki bütçelerine pek aldırış etmeden satın almayı gerçekleştirirler.

Tüketicilerin seçimleri incelediğinde uygun fiyat tercihinin üst seviyelerde olduğunu görüyoruz. İndirim kavramınu bununla iç içe alırsak, diğer etmenlerin markaya güven, bilinirlik ve kalite olduğunu söyleyebiliriz. İnternetten yapılan alışverişlerde bir de kullanıcı yorumlarının önemi her geçen gün artıyor. Bir ürün almadan önce inceleme yapılması ve daha önceden bu ürünleri alan insanların görüşleri sıkça inceleniyor.

Bilgisayar başında alışverişe dikkat edilmeli

Kadınların daha sık ve fazla alışveriş yaptığı düşünülse de, erkeklerin özellikle teknolojik ürünlere olan merakı sayesinde, kadın-erkek ayrımı burada ortadan kalkmak üzere. Burada bana göre, erkeklerin daha fazla alışveriş yapmaya başlama nedenlerinden bir tanesi, daha kısa sürede satın alma kararı vermeleri oluyor. Yanlış anlaşılmasın; daha kısa sürede karar veriyor olmalrının nedeni, kadınlara oranla daha az ürün incelemeleridir.

Yapılan analizlere göre; Kadınlar alışverişlerini ağırlıklı olarak 12-13 saatleri arasındaki öğle yemeği aralarında yaparken, erkekler alışveriş için mesai saati bitimini tercih ediyorlar. Erkeklerin satın almayı tamamlama süreçleri ortalama 10 dakika sürerken, kadınlarda bu süre ortalama olarak 14 dakikayı buluyor. Pazartesi günleri erkeklerin en çok, perşembe günleri ise kadınların en fazla alışveriş yaptıkları gün olduğu söyleniyor. Kadın ve erkekler için cumartesi günü online alışveriş sekteye uğruyor.

Kadınların öğle aralarında alışveriş yapması kadar erkeklerin de mesai bitimi sonrasında alışverişi tercih etmeleri oldukça riskli. Öğle arasında özellikle rejim yapmak isteyen kadınların, diğer kişiler yemeğe giderken, mide tatmini elde edememenin sıkıntısını alışverişten çıkarma gibi bir riskleri oluyor. Bir ürün için ortalama 15 dakika içinde karar verilebildiğini düşünürsek, 1 saat içinde 4 farklı ürün satın alma ihtimalinin bulunduğunu düşünebiliriz. O psikolojik halle beraber, bütçenin unutulacağını söylemeye gerek yok sanırım. Erkekler içinse iş yoğunluğunun ardından, bilincin en kapalı olduğu ve bütçenin düşünülemeyeceği mesai saati bitimi de oldukça tehlikeli. Erkeklerin de bir ürün için ortalama 10 dakikada karar verebildiklerini düşünürsek, bir saat içerisinde 6 ürün alınabileceğini hesaplıyoruz.

Online alışveriş kolay, bütçenin durumu ise zor

İnternetten alışveriş siteleri çoğaldı. Özel alışveriş klüpleri ve fırsat sitelerinin çoğalması ile alışverişlere renk geldiğini söyleyebiliriz. Ancak alışveriş yaparken psikolojik durumunuza çok dikkat etmelisiniz. Depresyonda olduğunuzdaki gibi alışveriş terapisinin etkileri bütçeyi sarsar. Online alışverişte ise bir anlık iş yorgunluğu, bilgisayar başında uzun zaman geçirmek sonunda gördüğünüz bir çok ‘ uygun gibi görünen fiyatlar ’ satın alma güdünüzü harekete geçirebilir.

Sürekli hatırlattığım gibi; önce ihtiyaç listenizde olan bir ürünü almanız gerektiğini hatırlayın. Finansal hedeflerinizden sizi uzaklaştıracak adımlar atmayın. Ve bir ürün satın almadan önce fiyat araştırmasını daha ciddi yapın. Unutmayın; fiyat karşılaştırmak artık kolay ve her indirimi ‘ uygun fiyat ’ sanmayın. Sizin için en uygun kavramı, bütçenize uygun olan olacaktır.